Çanakkale Savaşları - Kumkale Muharebeleri
25 Nisan 1915 günü saat 04.30’da Fransız filosu Kumkale
önlerinde savaş düzeni almıştı. Kumkale ve Kumkale-Orhaniye
arasını hedef alan şiddetli donanma ateşinin ardından Fransız
birlikleri karaya çıktılar.
Kumkale’deki Türk takımı Fransız bombardımanlarına ve karaya
çıkan iki Fransız bölüğüne karşı kahramanca dayandıysa da, sürekli
takviye edilerek tabur seviyesine çıkan Fransızlar karşısında
kaleyi bırakarak Kumkale köyüne çekilmek zorunda kaldı. Sadece
yarım takımlık 6. Bölük’ün ihtiyatıyla takviye edilebilen takım,
Kumkale sokaklarında Fransızlarla kısa süren sokak muharebelerine
girdi. 6. Bölük komutanı, birliklerini Kumkale mezarlığına çekti.
Takım komutanlarından birinin şehir düşmesine, diğerinin de
yaralanmasına ve cephane sıkıntısına rağmen, bölük inatla
savunmasını sürdürdü ve Fransız kuvvetlerinin kanadını Kumkale’de
bastırıp, bütün cephesini hareketten alıkoydu.
Türk birlikleri Kumkale’yi geri almak için taarruza geçince
Kumkale sokaklarında göğüs göğüse yakın muharebe başladı.
Fransızlar da direnişlerini sertleştirmişlerdi. Türk hücumlarının
en şiddetli bir anında Fransızlar beyaz bayrak çektiler. Üst
rütbeli Fransız subayı da kendi rütbesine denk bir Türk subayına
teslim olmak istedi, fakat dil farkı yüzünden anlaşılamadı.
Teslim alma olayı uzayınca Fransızlar tekrar toplanarak
mevzilerine döndüler ve yer yer ateş muharebeleri başladı. Fransız
filosu da kendi birlilerine zayiat verdirme pahasına, Fransız ve
Türk birliklerinin birbirine girdiği Kumkale’ye şiddetli ateşlere
başladı. Türk birlikleri Mezarlık-Kumkale-Orhaniye hattına
çekilmek zorunda kaldılar.
Fransızlar da Kumkale’de kıyı başı tutmuşlar ama
ilerleyememişlerdi. Gelibolu Yarımadası’na çıkarma yapan İngiliz
kuvvetlerinin takviye edilmesi amacıyla, Seferi Kuvvetler
Başkomutan’ı General Hamilton’un emriyle, Fransız kuvvetleri 26/27
Nisan 1915 gecesi başarılı bir çekilme harekatıyla geri alındılar.