B-11 - Mesudiye Zırhlısının batırılışı
1914 sonbaharında İngiliz Amiralliği Akdeniz’de bulunan kruvazörlerini ana
filoya geri çekmeye ve destroyerlerin Alman denizaltılarla çatışmasından
çekiniyordu. Bu yüzden Çanakkale Boğazı’nın blokesi görevini Fransız bir amirale
verdiler. Fransız amiralin gücü, Sigri ve Mityleni (Lesbos) limanında demirlemiş
olan üç Fransız ve C.P.R. Pownall komutasındaki üç İngiliz denizaltısından
oluşuyordu.
Düşman gemileri Karadeniz’de Ruslara karşı aktif durumdaydılar. Kasım ayında
iki Alman kruvazörü Goeben ve Breslau Rus amiral gemisi Evstafi’yi ağır şekilde
yaralamışlardı. Ajanlar Goeben’in de ağır hasarlı olduğunu rapor ediyorlardı
ancak Aralık başlarında her iki gemi de Türk Hamidiye zırhlısı ile birlikte
Karadeniz’e geri dönmüşler, Breslau Sivastopol’e mayın bırakmıştı.
Altı denizaltı komutanı arasında Çanakkale Boğazı’nı geçerek Marmara’ya
girmek için sabırsız bir bekleyiş hakimdi. Sonunda bu iş için seçilen N.
Holbrook komutasındaki B-11 tipi denizaltı oldu. 1906 ‘da inşa edilmiş bu
denizaltı sekiz yaşında idi ve Ege denizine tümüyle kendi gücü ile gelmişti. Bu
denizaltı bataryalarını da yakın bir zamanda yenilemiş, Türk savaş gemilerinden
sadece 2 mil uzaklıktaydı. 25 yaşındaki Holbrook komutasındaki denizaltı, 135
feet uzunluğunda, 600 hp gücünde bir motora sahip, deniz yüzeyinde 12 deniz
mili, deniz altında ise 7-9 deniz mili hıza ulaşabilen, 18 inçlik iki torpidolu
18 personelli bir yapıya sahipti.
Boğaz koridoru Ege denizinden Marmara’ya kadar 27 millik bir uzunluğa sahipti
ve bu koridorda 3,5 millik dar bir geçit de bulunuyordu.
B-11 13 Aralık 1914 günü boğaza giriş yaptı. Kepez hizasında görünmeden
yüzeye çıkarak bataryalarını doldurmayı başardı. Daha sonra 5 mayın dizisinin
altından geçti. Periskopunu su yüzeyine çıkartıp baktığında, gri boyalı, iki
bacalı ve Türk bayrağı taşıyan bir gemi gördü. 800 yarda mesafeye konuşlandı,
torpidolarından birini ateşledi ve hemen daldı. Periskopundan baktığında ardı
ardına gerçekleşen patlamaları görüyordu.
İsabet alan, 1874 yapımlı, 1902’de restore edilmiş ve güçlü silahlarıyla
savunma gücü yüksek olan Mesudiye zırhlısıydı. Mesudiye zırhlısı yan yatarak 10
dakika içinde battı. 10 subay ve 27 mürettebat da şehit oldu. Daha sonraları
Mesudiye’nin bazı silahları kara bataryalarına monte edilmek suretiyle
kullanıldı.
Holbrook’un denizaltısı dönüş yolunda sorunlu pusula yüzünden oldukça
zorlandı. Ancak Ege denizine dönmeyi başardı.
B11 1919’da ömrünü tamamlayarak İtalya’da parçalara ayrıldı.
E-14
Boğazlara ikinci denizaltının giriş denemesi Courtney Boyle komutasındaki
E-14 tipiyle gerçekleşti. Bu denizaltı aynı zamanda Marmara denizine girebilen
ilk denizaltı oldu. Avustralyalı AE-2 onun ilerlemesinde yardımcı oluyordu,
ancak bir savaş gemisi tarafından ağır yara alınca, komutanı Stoker Türklerin
eline geçmemek için kaçmaya başladı.
E-14 26 Nisan 1915 akşamı yol almaya başladı. Ancak motorlarının gürültüsü ve
çıkardığı dumandan dolayı yakında fark edileceği ve takip edileceğinden
endişeleniyordu. Kara bataryalarından ateş edilmesi durumunda da dalmak
zorundaydı. Üstelik çoğu zaman pusulasında da problem yaşıyordu.
Kepez hizasındaki ilk mayın setini problemsiz geçti, ancak ikinci set oldukça
sorun çıkarttı. Bu zorlu ikinci seti de atlattıktan sonra Boyle yüzeyde
seyretmeye başladı.
29 Nisan’da iki gemi ve üç destroyerden oluşan küçük bir konvoya saldırdı.
Duyulan patlamanın ardından yarım saat geçmeden bir yük gemisi batmıştı.
05 Mayıs’ta 600 yardadan tek destroyerin eşlik ettiği büyük bir konvoya
saldırdı. Ancak torpido hedefine isabet etmedi.
10 Mayıs sabahı iki yük gemisi ve bir destroyerden oluşan bir konvoya daha
saldırı düzenledi. İlk torpido hedefini bulamadı ancak ikincisi isabet etti ve
patlama duyuldu. Ancak sabah karanlığında isabet alan gemiye ne olduğu
görülemedi.
17 Mayıs günü müttefik gemilerinin bulunduğu yere dönüş sinyali alındı.
E-14 bir görev sırasında 28 Ocak 1918 tarihinde Çanakkale Boğazı’nda
batırıldı.
Bağlantılı diğer konular: ● Mesudiye Zırhlısı
|